Türk Kültür ve Miras Vakfı’ndan Macaristan’da Tarihî Adım: İş Birliği Alanında Yeni Dönem Başlıyor
Türk Kültür ve Miras Vakfı (TKMV), Macaristan genelinde bulunan ortak kültürel mirasın korunması, dijital dünyaya aktarılması ve tanıtılması amacıyla geniş kapsamlı bir çalışma ziyareti gerçekleştirdi. 3-6 Şubat 2026 tarihlerini kapsayan bu yoğun program, Budapeşte’den Zigetvar’a kadar uzanan bir hat üzerinde, en üst düzey diplomatik temaslar ve teknik saha incelemeleriyle tamamlandı.
Vakfın Proje Müdürü Nuri Aksu başkanlığındaki; Evren Rutbil (IICAS), Osman Özsoy (Türk Dünyası Vakfı) ve mimari uzman Hasan Fevzi Çüğen’den oluşan heyet, temaslarına Türkiye Cumhuriyeti Budapeşte Büyükelçisi Gülşen Karanis Ekşioğlu’na yapılan nezaket ziyaretiyle başladı. Vakfın Macaristan projeleri hakkında bilgi paylaşımının yapıldığı bu ilk görüşmede, Büyükelçiliğin stratejik desteğiyle yürütülecek akademik ve dijital iş birliği imkânları masaya yatırıldı. Aynı gün Gül Baba Vakfı ile bir araya gelen heyet, Gül Baba Vakfı’nı ziyaret ederek Vakfın Vekil Direktörü Sayın Gábor Pálfi ile bir toplantı gerçekleştirdi. Özellikle Gül Baba Türbesi ve Öziceli Hacı İbrahim Camii ile ilgili tarama ve görüntüleme çalışmaları için mayıs ayının uygun bir dönem olacağı not edildi; fotogrametri ve drone çekimleri için resmî izin süreçlerine ilişkin teknik değerlendirmeler yapıldı.
Ziyaretin ikinci gününde Macaristan Kültür ve İnovasyon Bakanlığı’nda Uluslararası Kültürel İş Birliği’nden sorumlu Müsteşar Sayın Anita Kiss-Hegyi ile yapılan görüşmede, ortak sergi girişimleri ve dijital miras veritabanlarına erişim konuları karara bağlanırken; heyet aynı gün Macaristan Ulusal Müzesi’nde yer alan Attila Sergisi’ni inceleyerek Orta Asya ve Hun tarihinin müzecilik perspektifiyle sunumu üzerine uzmanlarla fikir alışverişinde bulundu. Hemen ardından Esztergom’a geçen TKMV temsilcileri, müze olarak hizmet veren Öziceli Hacı İbrahim Camii’ni ve tarihi Estergon Kalesi’ni yerinde inceleyerek restorasyon ve sergileme standartlarını değerlendirdi.
Gezinin üçüncü günü, Macaristan’ın farklı şehirlerindeki Türk izlerini mercek altına aldı. TKMV heyeti, Macar Ulaştırma ve İnşaat Bakanlığı’nda Anıtlar ve Kültürel Mirasın Korunması’ndan sorumlu Müsteşar Yardımcısı Sayın Krisztina Deák ve ekibiyle bir toplantı gerçekleştirdi.
Görüşmelerde 3 boyutlu tarama projeleri, ulusal miras tescil sistemleri ve e-miras platformu ele alındı. Ayrıca Türk Kültürü ve Mirası Vakfı’nın uluslararası faaliyetleri ayrıntılı biçimde tanıtıldı.
Macaristan Dışişleri ve Ticaret Bakanlığı’nda Eğitim, Burs Programları, Kültür ve Bilim Diplomasisi’nden sorumlu Müsteşar Yardımcısı Sayın Ádám Szűcs ile gerçekleştirilen üst düzey toplantılarda, Mohaç Meydan Muharebesi’nin 500. yılı etkinlikleri ve kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadele gibi vizyoner projeler ele alındı.
Heyet, Érd’deki Hamza Bey Camii Minaresi’ni ziyaret ederek Belediye Başkanı Dr. László Csőzik ile görüştü. Anıtın dijital belgelemesine ilişkin görüş alışverişinde bulunuldu ve çevresinin kültürel ve rekreasyonel bir alan olarak yeniden düzenlenmesine ilişkin planlar müzakere edildi.
TKMV heyeti, Székesfehérvár’daki Osmanlı hamamı kalıntılarını ziyaret etti ve Belediye Başkan Yardımcısı Sayın Zsolt Lehrner ile birlikte yerinde inceleme gerçekleştirdi.Ayrıca Pécs’te İdris Baba Türbesi’nin yanı sıra Yakovalı Hasan Paşa Camii, Kasım Paşa Camii ve Osmanlı dönemine ait hamam kalıntılarına ziyaret gerçekleştirildi.
Ulusal Miras Koruma Geliştirme Nonprofit Ltd. (NÖF) temsilcilerince, koruma ve yönetim faaliyetlerine ilişkin kapsamlı bir bilgilendirme sunumu yapıldı.
Heyet, Szigetvár’da Ali Paşa Camii, Sultan Süleyman Camii ve Kanuni Sultan Süleyman’ın Türbesi ile ilgili kazı alanını ziyaret etti. Program kapsamında ayrıca Türk–Macar Dostluk Parkı ve Türk Evi Müzesi ziyaretleri gerçekleştirildi. Programın sonunda TKMV heyeti, Budapeşte’de TİKA Koordinatörü Sayın Fatih Yoldaş ile bir değerlendirme toplantısı yaptı. Macaristan’daki Türk mirasının dijital belgelemesine odaklanan olası ortak projeler ele alındı.
